De gezondheidsspanne is een wetenschappelijke term die de periode in het leven beschrijft waarin we vrij zijn van ernstige chronische ziekten en beperkingen. Healthspan is het vermogen om een actief en gezond leven te leiden. Daarentegen is de levensduur (Engelse levensduur) verwijst naar de gehele levensduur van een individu vanaf het moment van geboorte tot het moment van overlijden. Het onderscheid maken tussen gezondheid en levensduur is van cruciaal belang, omdat we hierdoor niet alleen kunnen focussen op hoe lang we leven, maar ook op hoe goed we leven. Wij geven u wat achtergrondinformatie
Waar komt de term gezondheidsspan vandaan?
De term ‘healthspan’ werd bedacht om een onderzoeksgebied te definiëren dat zich richt op het verbeteren van de levenskwaliteit door het maximaliseren van de levensjaren zonder ziekte en handicap. Hoewel de levensverwachting de afgelopen decennia is gestegen, is de gezondheidsspanne niet in hetzelfde tempo toegenomen. Dit heeft geleid tot een groeiende belangstelling voor onderzoek gericht op het verlengen van de gezondheid om ervoor te zorgen dat mensen niet alleen langer, maar ook gezonder leven.
De pioniers op dit gebied
Er zijn talloze onderzoekers, artsen of miljonairs op dit gebied. We laten je hier drie van de bekendste zien:
Peter Attie
Peter Attia is een bekende arts en onderzoeker, gespecialiseerd op het snijvlak van voedingswetenschap, metabolische gezondheid en een lang leven. Attia staat bekend om zijn uitgebreide werk over het optimaliseren van de gezondheid door middel van voeding, lichaamsbeweging en slaap. Op zijn podcast "De rit" Hij geeft regelmatig inzichten in Healthspan-onderzoek en bespreekt mogelijke benaderingen om de Healthspan uit te breiden met beroemde geïnterviewden zoals Andrew Huberman.
Bryan Johnson
Bryan Johnson, een Amerikaanse ondernemer, heeft zich toegewijd aan een buitengewoon project dat hij “Blauwdruk” en die tot doel heeft het verouderingsproces tegen te gaan. Met een team van meer dan 30 medische, wetenschappelijke, fysiotherapie- en voedingsprofessionals die hem dagelijks bijstaan, streeft Johnson ernaar elk aspect van zijn fysieke bestaan te optimaliseren.
Johnson begint zijn dag om 5 uur 's ochtends en neemt trainingen tot drie keer per dag op in zijn routine. Hij volgt een strikt veganistisch dieet, drinkt dagelijks olijfolie en ondersteunt zijn verjongingsdoel met zijn inname van ruim 100 voedingssupplementen per dag.
Als onderdeel van het Blueprint-programma ondervraagt en test Johnson elk detail van zijn levensstijl, van dieet- en slaappatronen tot bloedonderzoek en conditie. Door grote hoeveelheden data te analyseren, ontwikkelen de betrokken onderzoekers een plan op maat, in eerste instantie specifiek op maat van Johnson, waarbij hij als proefpersoon dient in zijn eigen experiment. Johnson omschrijft zichzelf als een ‘professionele verjongingsatleet’ en ‘de meest uitgebreid bestudeerde persoon ter wereld’.
David Sinclair
David Sinclair is hoogleraar genetica aan de Harvard Medical School. Hij is een van de toonaangevende onderzoekers op het gebied van verouderingsonderzoek en heeft baanbrekend werk verricht op het gebied van de rol van sirtuins, een familie van eiwitten die betrokken zijn bij het verouderingsproces en de regulering van de gezondheid, volbracht. Het onderzoek van Sinclair heeft aangetoond hoe bepaalde genetische en moleculaire routes kunnen worden gemanipuleerd om de levensduur te verlengen en veroudering te vertragen. Zijn belangrijkste werken draaien om resveratrol, een secundaire plantensubstantie van de rode druif, en rond de NAD-metabolisme.
De kenmerken van veroudering – een moleculaire basis voor de gezondheid
Wetenschappers van over de hele wereld doen onderzoek naar de moleculaire mechanismen die leiden tot zichtbare tekenen van veroudering, zoals rimpels en afnemende fysieke prestaties naarmate we ouder worden. Een team onder leiding van wetenschapper Carlos López-Otín veroorzaakte opschudding met de publicatie van een belangrijk artikel waarin zij negen karakteristieke kenmerken van veroudering identificeerden, bekend als de ‘Kenmerken van veroudering", bepaald. In 2023 werden deze basiskenmerken uitgebreid tot een totaal van twaalf en werden er nog drie toegevoegd, waardoor een dieper inzicht ontstond in de complexe processen die ten grondslag liggen aan veroudering.
Met behulp van de Hallmarks of Ageing hebben we een moleculaire verklaring voor veroudering en kunnen we deze ook gebruiken om goed uit te leggen waarom de gezondheid verschilt van de levensduur. Problemen in de Hallmarks kunnen van invloed zijn op de gezondheid.
Hoe kunnen we de gezondheidsspanne verlengen?
Door ons groeiende begrip kunnen we deze vraag steeds beter beantwoorden. In de westerse wereld bestaan er zogenaamde NCD (niet-overdraagbare ziekten), dat wil zeggen niet-overdraagbare ziekten, zoals Diabetes of hart- en vaatziekten, doodsoorzaak nummer 1. De EU schat dat ongeveer 80% van alle ziekten in dit gebied valt.
Het goede nieuws is dat we er dingen aan kunnen doen:
gezond eten
Een uitgebalanceerd dieet rijk aan fruit, groenten, volle granen, gezonde vetten zoals Omega 3 en eiwitten, kan ontstekingen verminderen, bevorderen de cellulaire gezondheid en verminderen het risico op chronische ziekten. Bepaalde diëten, zoals het mediterrane dieet, zijn in verband gebracht met een langere levensduur.
Fysieke activiteit
Regelmatige lichamelijke activiteit kan het risico op veel chronische ziekten verminderen, waaronder hartziekten, diabetes type 2, kanker en neurodegeneratieve aandoeningen. Beweging ondersteunt het behoud van spiermassa, verbetert de cardiovasculaire gezondheid en heeft een positief effect op de stemming.
stress management
Chronische stress kan leiden tot een verscheidenheid aan gezondheidsproblemen en de levensduur verkorten. Technieken zoals meditatie, yoga, diepe ademhalingsoefeningen en mindfulness-oefeningen kunnen helpen stress te verminderen.
Voldoende slaap
Goede slaap is cruciaal voor celregeneratie en -herstel en helpt de cognitieve functie te behouden. Het heeft ook een positief effect op de regulatie van de stofwisseling en het immuunsysteem.
Matig alcoholgebruik en niet-roken
Het is bekend dat roken en overmatig alcoholgebruik het risico op een verscheidenheid aan ziekten vergroten en de levensduur verkorten.
Caloriebeperking en intermitterend vasten
Studies hebben aangetoond dat caloriebeperking en intermitterend vasten kunnen leiden tot verbeteringen in de gezondheid door de lichaamssamenstelling te verbeteren, ontstekingen te verminderen en celregeneratie te bevorderen. Het bevordert vooral autofagie.
Controles en preventieve geneeskunde
Regelmatige medische onderzoeken en preventieve maatregelen kunnen ziekten vroegtijdig opsporen en behandelen, nog voordat ze ernstig worden.
Sociale banden en gemeenschap
Een sterk sociaal netwerk en nauwe relaties met familie en vrienden kunnen het welzijn verbeteren en gaan gepaard met een langere levensduur.
Supplementen
Uit dierstudies is ook gebleken dat bepaalde voedingssupplementen de gezondheid verlengen. Het onderzoek hiernaar is momenteel nog in volle gang.
Het integreren van deze methoden in het dagelijks leven kan helpen bij het moduleren van de mechanismen die ten grondslag liggen aan de kenmerken van veroudering en zo de levensduur aanzienlijk verlengen.
Conclusie
De gezondheidsspanne beschrijft waarschijnlijk wat velen van ons willen. Een leven zonder beperkingen en zonder ziektelast. Er is nog veel onderzoek nodig om dit doel te bereiken, maar net wat meer beweging in het dagelijks leven kan een positief effect hebben op je gezondheid.
Zwelling
Literatuur
- López-Otín, Carlos et al. “Kenmerken van veroudering: een uitdijend universum.” Cel vol. 186,2 (2023): 243-278. Link
- Murray, Christopher JL. “De Global Burden of Disease Study na 30 jaar.” Natuurgeneeskunde vol. 28,10 (2022): 2019-2026. Link
- Chini, CC, Tarragó, MG, & Chini, EN (2017). NAD en het verouderingsproces: rol in het leven, de dood en alles daartussenin. Moleculaire en cellulaire endocrinologie, 455, 62-74. Link
- Zhou, Dan-Dan et al. "Effecten en mechanismen van resveratrol op veroudering en leeftijdsgebonden ziekten." Oxidatieve geneeskunde en cellulaire levensduur vol. 2021 9932218. 11 juli 2021, Link
- Yang, Jae-Hyun et al. “Verlies van epigenetische informatie als oorzaak van veroudering bij zoogdieren.” Cel vol. 186,2 (2023): 305-326.e27. Link
Afbeeldingen
De afbeeldingen zijn gekocht onder licentie van Canva.